Een creatief verhaal schrijven met behulp van AI: het kan! Anneriek de Vries, leesmediaconsulent voortgezet onderwijs bij de Bibliotheek Regio Eindhoven, geeft er workshops over. Daarbij gebruikt ze de AI-tool Verhaalmaker, die speciaal hiervoor ontwikkeld werd. ‘We laten zien dat AI een sparringpartner kan zijn, zonder het verhaal over te nemen.’
Anneriek is leesmediaconsulent en zit in de werkgroep Bibliotheek van de Toekomst voor voortgezet onderwijs van de Brainport-bibliotheken. Veerle van Ulden, leesmediaconsulent bij Biblioplus die ook in de werkgroep zit, opperde twee jaar geleden in die werkgroep het idee voor de tool en workshop. Anneriek: ‘We merkten dat de behoefte bij scholen groeide om goed met AI om te gaan. Bij de eerste opzet van de workshop Creatief schrijven met AI werkten we nog met pen en papier. En leerlingen maakten gebruik van een heel algemene chatbot. Dat was te vrij voor leerlingen, het moest concreter. Dus besloten we om leerlingen te leren hoe je een goede prompt schrijft. En daar bouwden we onze eigen tool voor, ook met behulp van AI.’
Bouwstenen
In de workshop gaan deelnemers – voornamelijk middelbare scholieren – aan de slag met een eigen verhaal. ‘Ze beginnen met het verzamelen van bouwstenen’, vertelt Anneriek. ‘Ze beantwoorden bijvoorbeeld vragen over de personages: hoeveel komen er in hun verhaal voor? Wie zijn dat? Welke krachten en zwaktes hebben ze? Daarna bedenken ze onder andere de opbouw, het plot en de plek waar het verhaal zich afspeelt.’ Die bouwstenen plaatsen ze vervolgens in de Verhaalmaker. ‘Die brengt het verhaal tot leven. Het is leuk om te zien hoe benieuwd leerlingen zijn naar wat er uiteindelijk uitkomt.’
Plezier in lezen
Met de AI-tool en de workshops wil Anneriek vooral laten zien hoe je AI als ondersteunende tool kunt gebruiken bij het schrijven van een creatief verhaal. ‘Tegen leerlingen zeg ik lachend: we hebben deze workshop ontwikkeld, zodat de docent een volgende keer niet doorheeft dat je AI gebruikt. Ofwel: AI is geen vervanging, maar een hulpmiddel. En zo is de Verhaalmaker ook ingestoken. De leerling schrijft en AI scherpt aan. Daarna maakt de leerling het verhaal af, in het eigen taalgebruik. Zo blijft het een verhaal van de leerling zelf.’
Bijkomend voordeel is volgens Anneriek dat je leerlingen hiermee inspireert tot schrijven en aan het lezen krijgt. ‘Doordat ze zelf een verhaal bedacht hebben, zijn ze nieuwsgierig naar het eindresultaat van zichzelf en van anderen. En ook de leerlingen die maar korte antwoorden gaven op de vragen over hun personages en plot, lazen het uiteindelijke verhaal toch helemaal. Ze zijn op een leuke manier bezig met taal.’ Voor groepen die je lastig aan het lezen krijgt, is dat volgens Anneriek een mooie winst. ‘Het is een mini-stapje richting plezier in lezen en zin krijgen in een volgend verhaal. Misschien wel een boek!’
Leren hoe AI-tools werken
Anneriek geeft de workshops dus vooral aan middelbare scholieren, maar ook aan docententeams en een breder publiek. ‘In de bibliotheek kunnen volwassenen zich inschrijven. Voor sommigen is het de eerste keer dat ze met een AI-tool werken. Ze leren wat zo’n tool doet, en hoe het werkt. Daar ligt, naar mijn mening, ook een opdracht voor de bibliotheek. We bieden handvatten voor de samenleving, ook op het vlak van AI. Dit is een laagdrempelige manier om dat te doen.’
Bibliotheken kunnen tool overnemen
De Verhaalmaker werd door de Bibliotheek Regio Eindhoven zelf gebouwd. ‘De tool is nu voor 85 procent goed, maar moeten we nog finetunen. Zo krijg je met een kleursysteem te zien hoe goed je prompt is. Nu kan het systeem al meteen op groen springen als je iets specifieks intypt, zoals een leeftijd. Dat willen we verbeteren.’ De code die voor de Verhaalmaker wordt gebruikt, staat op het data- en coderingsplatform GitHub. Andere bibliotheken kunnen deze dus overnemen. Daar is Anneriek blij mee. ‘Zo hoeven bibliotheken het wiel niet zelf uit te vinden. Ik ben een groot voorstander van kennis delen.’
Verhaalmaker is deze maand nog openbaar. Daarna is het niet meer vrij toegankelijk. Mocht het gebruik snel toenemen, dan is dat eerder al het geval. Neem tot die tijd gerust een kijkje!
Geef een reactie